Ozankaya, nöromodülasyon ekibi olarak gerçekleştirdikleri her ameliyatın yalnızca cerrahi bir müdahale olmadığını, aynı zamanda hastaların yaşam kalitesini artıran ve nöbetlerini azaltan önemli bir süreç olduğunu vurguladı. Yapılan VNS uygulamalarından elde edilen geri dönüşlerin olumlu olduğunu belirten Ozankaya, bu sonuçların doğru bir bilimsel yaklaşım, titiz hasta seçimi ve multidisipliner ekip çalışmasının ürünü olduğunu ifade etti.

Nöromodülasyonun geleceğin tedavi yöntemi olduğuna dikkat çeken Ozankaya, bu alandaki gelişmeleri KKTC’de hayata geçirmekte kararlı olduklarını belirtti. Aynı azim ve bilimsel disiplinle daha fazla hastaya ulaşmayı hedeflediklerini dile getiren Ozankaya, sürece destek veren Sağlık Bakanlığına, hastane yönetimine ve ekip arkadaşlarına teşekkür etti.

Açıklamada ayrıca, elde edilen somut sonuçların ve hasta faydasının en güçlü referans olduğu vurgulanarak, çalışmaların aynı kararlılıkla sürdürüleceği ifade edildi.

Bölgede hedeflenen kişi sayısının 3 bin olduğunu vurgulayan Dinçyürek, “Birkaç ay içerisinde bu 3 bin kişilik hedef kitleyi taramadan geçirerek sisteme dahil edeceğiz. Ardından ikinci bir pilot bölgeyi belirleyerek bu çalışmayı başka bir belediye sınırları içerisinde de hızlı bir şekilde sürdüreceğiz” ifadelerini kullandı.

Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi’nin en önemli görevlerinden birinin koruyucu hekimlik ve erken tanı çalışmaları olduğuna dikkat çeken Dinçyürek, güçlendirilen kadro ile bu alanda planlı ve etkin bir süreç başlattıklarını, çalışmaların hız kesmeden devam edeceğini söyledi. Tatlısu Belediyesi ile iş birliği içerisinde yürütülen projeye katkılarından dolayı Belediye Başkanı’na da teşekkür etti.

Orçan: “Bölgemizde bir doktor bile yokken bugün çok kapsamlı bir sağlık merkezine kavuşmuş olmanın mutluluğunu yaşıyoruz”

Tatlısu Belediye Başkanı Hayri Orçan ise yapılan çalışmanın örnek niteliğinde olduğunu belirterek, “Bundan bir yıl önce bölgemizde bir doktor bile yokken bugün çok kapsamlı bir sağlık merkezine kavuşmuş olmanın mutluluğunu yaşıyoruz. Sayın Bakanımızın hızlı bir şekilde aksiyon alarak bu merkezin açılmasını sağlaması ve tam kapasiteyle hizmet verir hale getirmesi son derece anlamlıdır” dedi.

Başlatılan erken tanı çalışmasının bölge halkı için büyük önem taşıdığını vurgulayan Orçan, “Bu çalışma, hastalıkların ileri safhaya ulaşmadan tespit edilmesini sağlayarak insanların hayatını kurtarmaya ve yaşam kalitesini artırmaya yönelik çok değerli bir adımdır. Başta Sayın Bakanımız olmak üzere Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi yetkililerine, hekimlerimize ve tüm sağlık çalışanlarımıza teşekkür ediyorum” ifadelerini kullandı.

Yetkililer, Tatlısu’da başlatılan bu uygulamanın ilerleyen süreçte farklı bölgelerde de hayata geçirilerek toplum sağlığına önemli katkılar sunmasının hedeflendiğini belirtti.

Ferit, Kasım 2022’den bu yana 30’dan fazla kemoterapi küründen geçtiğini, 28 seans radyoterapi gördüğünü ve çok sayıda tıbbi işlem ile taramadan geçtiğini belirtti. Mevcut tedavilerin hastalığını tamamen iyileştirme ya da yaşam süresini önemli ölçüde uzatma ihtimalinin düşük olduğunu ifade eden Ferit, bu nedenle farklı tedavi seçeneklerini araştırdığını söyledi.

Son yıllarda kanser tedavisinde umut veren gelişmeler arasında gösterilen immünoterapi ve kişiselleştirilmiş kanser aşıları üzerine yoğunlaştığını belirten Ferit, İngiltere’de bazı klinik araştırmalar bulunduğunu ancak kendi tıbbi profilinin bu çalışmalara uygun olmadığı için katılamadığını dile getirdi.

DOKTORLARI SÜRECİ DESTEKLİYOR…

Ferit, Meksika’daki bir klinikte kendisi için hazırlanan kapsamlı bir tedavi planı bulunduğunu ve bu planın dört adet kişiselleştirilmiş immünoterapi tedavisini içerdiğini açıkladı. Söz konusu tedavi planını İngiltere’deki onkoloğu ile de değerlendirdiğini ve doktorunun bu sürece destek verdiğini ifade etti.

Tedavinin yüksek maliyetli olduğunu vurgulayan Ferit, bu nedenle GoFundMe platformu üzerinden bağış kampanyası başlattığını kaydetti. Kampanya kapsamında 290 bin sterlin toplanması hedefleniyor. Toplanacak bağışın, kanser örneklerinin Meksika’ya gönderilmesi, kişiselleştirilmiş immünoterapi ve kanser aşılarının hazırlanması, iki yıllık tedavi planı, seyahat ve konaklama giderleri ile sigorta ve platform masrafları için kullanılacağı belirtildi.

23 NİSAN’A KADAR EN AZ 125 BİN STERLİNE İHTİYAÇ VAR

Ferit, tedaviye Mayıs ayında başlayabilmesi için 23 Nisan’a kadar en az 125 bin sterline ihtiyaç duyduğunu ifade ederek, maddi destek sağlayamayan kişilerin de kampanyayı sosyal medyada paylaşarak katkı koyabileceğini söyledi.

Kanserle mücadelede umutlu olduğunu vurgulayan Ferit, kampanya süreci boyunca bağışçılarla düzenli olarak gelişmeleri paylaşacağını belirtti.

Nasıl destek olunabilir?

Kampanyaya destek olmak isteyenler, Serdar Ferit’in GoFundMe sayfasına https://gofund.me/39ebea2a4 linki üzerinden ulaşabilir.

Ayrıca, bağışlar, Serdar Ferit adına açılmış banka hesapları üzerinden de doğrudan yapılabiliyor;

İş Bankası Türk Lirası (TL) hesabı: TR390006400000168110194088

İş Bankası İngiliz Sterlini (GBP) hesabı: TR420006400000268110201886

Anavatan Türkiye Cumhuriyeti tarafından Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’ne Sağlık Bakanlığı’na hibe edilen tıbbi ekipmanlara da değinen Dinçyürek, “Anjiyo, kolonoskopi ve kalp damar cerrahisi ameliyathanesine ait tüm tıbbi malzemeler hibe olarak tarafımıza teslim edilmiştir. Bunları yerinde gördük ve inceledik. Şu anda Mağusa Devlet Hastanesi’nde anjiyo cihazının yerleştirileceği alandayız “ ifadelerini kullandı.

Dinçyürek, Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı’na, Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı’na ve Türkiye Cumhuriyeti Lefkoşa Büyükelçiliği KEİ Ofisi’ne katkılarından dolayı teşekkür etti.

Tadilat çalışmalarının hızla sürdüğünü belirten Dinçyürek, kısa süre içerisinde tamamlanacağını ve anjiyo cihazının monte edilmesiyle birlikte anjiyo girişimlerinin Mağusa Devlet Hastanesi’nde de yapılmaya başlanacağını söyledi.

Kalp damar cerrahisi alanında da önemli bir adım atıldığını vurgulayan Dinçyürek, “Buna paralel olarak kalp damar cerrahisi ameliyathanesinin ihalesi hızlı bir şekilde devam ediyor. İhalenin tamamlanmasının ardından ameliyathane kurulacak ve elimizde mevcut olan tüm ameliyat malzemeleri monte edilecektir. Böylece bypass ve diğer kalp ameliyatlarının da birkaç ay içerisinde Mağusa Devlet Hastanesi’nde yapılabilir hale gelmesi mümkün olacaktır” dedi.

Göreve geldikleri ilk günden itibaren Mağusa Devlet Hastanesi’ni üçüncü basamak hastane konumuna getirmek için çalıştıklarını belirten Dinçyürek, yürütülen çalışmaların kararlılıkla devam ettiğini ifade ederek, projenin bölge halkına hayırlı olmasını diledi.

Birleşmiş Milletler tarafından 2011 yılında ilan edilen bu özel günün sevgi ve farkındalığın sembolü olduğu belirtilirken, Down sendromunun hücre bölünmesi sırasında 21. kromozom çiftinde fazladan bir kromozom bulunmasıyla ortaya çıktığı ve bu nedenle “Trizomi 21” olarak adlandırıldığı ifade edildi.

Dünya genelinde yaklaşık 6 milyon bireyin Down sendromuyla yaşadığına dikkat çekilen açıklamada, her 800 doğumdan birinde görülen bu durumun erken tanı, düzenli sağlık kontrolleri ve doğru eğitimle desteklenmesi halinde bireylerin topluma aktif şekilde katılım sağlayabildiği vurgulandı.

Bakanlık, Down sendromlu bireylerin topluma kattığı sevgi ve neşenin önemine değinerek, fırsat eşitliği sağlanmasının ve yaşamlarının kolaylaştırılmasının herkesin ortak sorumluluğu olduğunu belirtti.

İnce, tıp ve eğitim alanındaki gelişmeler sayesinde Down sendromlu bireylerin yaşam süreleri ve kalitelerinin arttığını ancak toplumun önyargılarından kurtulması gerektiğini belirterek, "Yapamazlar noktasından çıkıp bu bireylerin yeteneklerine odaklanmalıyız.” dedi.

Devlet kurumlarına, sağlık sistemine ve topluma önemli sorumluluklar düştüğünü söyleyen İnce, açıklamasında; "Erken tanı ve erken müdahale programlarının güçlendirilmesi amacıyla Down sendromu tanı programının rutin gebelik tarama programında ücretsiz olarak devlet tarafından yapılmıyor olması kabul edilebilir değildir." ifadelerine yer verdi.

Çocukluk döneminden itibaren nitelikli ve erişilebilir sağlık hizmetlerinin sağlanması ve kapsayıcı özel eğitim olanaklarının yaygınlaştırılmasının önemine işaret eden İnce, Down sendromlu bireylerin sosyal yaşama ve istihdama katılımını destekleyen politikaların geliştirilmesi gerektiğini vurguladı.

İnce, ailelere yönelik psikososyal destek ve rehberlik hizmetlerinin artırılmasının da büyük önem taşıdığını belirterek, toplumun tüm kesimlerini Down sendromlu bireylerin haklarına saygı göstermeye, ayrımcılığa karşı duyarlı olmaya ve kapsayıcı bir toplum oluşturmak için birlikte sorumluluk almaya davet etti.

Araştırmada, uzun yıllar boyunca takip edilen katılımcılar arasında düzenli kafeinli kahve ve çay tüketen bireylerde demans riskinin daha düşük olduğu gözlemlendi.

Bilim insanları, özellikle günde 2-3 fincan kahve veya 1-2 fincan çay tüketiminin, bilişsel işlevlerin korunmasına katkı sağlayabileceğini belirtti.

Uzun vadeli veriler dikkat çekti

Araştırmada 130 binden fazla kişi uzun yıllar boyunca takip edildi.

Elde edilen sonuçlara göre, düzenli kahve tüketen bireylerde demans riskinin yaklaşık yüzde 18 daha düşük olduğu aktarıldı.

Ayrıca bu kişilerin, hafıza ve düşünme becerilerinde daha yavaş gerileme yaşadığı ve bazı testlerde daha iyi performans gösterdiği belirtildi.

Kafein etkisi öne çıkıyor

Araştırmada, benzer olumlu etkilerin çay tüketenlerde de görüldüğü, ancak kafeinsiz kahvede aynı sonucun ortaya çıkmadığı ifade edildi.

Bu durumun, kafeinin beyin üzerindeki koruyucu etkileriyle bağlantılı olabileceği değerlendirildi.

Araştırmanın yazarlarından Daniel Wang, “Sonuçlarımız umut verici, ancak kahve tek başına çözüm değil; beyin sağlığını korumak için birçok faktör bir arada değerlendirilmeli” dedi.

KTHEB Başkanı Ali Özgöçmen konuyla ilgili açıklamasında, sahadaki meslektaşlarıyla güçlü iletişim kurmayı, onların sesini dinlemeyi ve mesleğin gelişimi için ortak çözüm yolları üretmeyi önemsediklerini ifade etti.

Özgöçmen, ziyaretlerde, hemşire ve ebelerin çalışma koşulları, karşılaştıkları sorunlar, ihtiyaçları ve sağlık hizmetlerinin daha etkin sunulabilmesi için yapılabilecek konusunda değerlendirmeler yaptıklarını da kaydetti.

Birlik olarak meslektaşlarının yanında olmaya devam edeceklerini vurgulayan Özgöçmen, sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi ve mesleğin hak ettiği değeri görmesi için bu konudaki çalışmaları kararlılıkla sürdüreceklerini belirtti.

Türk Ajansı Kıbrıs’a (TAK) açıklama yapan nakil hekimlerinden Doç. Dr. Necmi Bayraktar ve Dr. Hasan Birtan, hastaların sağlık durumlarının stabil olduğunu kaydetti.

Bayraktar ve Birtan, nakillerin 14 Mart Tıp Bayramı'na denk gelmesinin de kendileri için ayrıca önemli olduğunu ifade etti.

-Bayraktar

Üroloji ve Böbrek Nakil Sorumlu Cerrahı Doç. Dr. Necmi Bayraktar, Yakın Doğu Üniversitesi Hastanesi’nde beyin kanaması nedeniyle tedavi gören 47 yaşındaki erkek hastanın beyin ölümünün gerçekleşmesiyle ilgili, çarşamba günü bildirim aldıklarını söyledi.

Hastanın yakınlarının bağışçı olmasıyla sürecin başladığını, Türkiye’deki Ulusal Koordinasyon Merkezi ve KKTC Organ Nakil Koordinasyon Kurulu ile iletişime geçildiğini belirten Bayraktar, organ bekleyen 29 yaşındaki kalp hastası ile 43 ve 62 yaşındaki iki erkek böbrek hastasına nakil yapıldığını kaydetti.

Necmi Bayraktar, kalbin ve bir böbreğin dün, diğer böbreğin ise bugün nakledildiğini, karaciğerin nakil için Antalya bölgesine gönderildiğini ifade etti.

Böbrek nakillerinden birinin yaklaşık 3 saat, diğerinin de 2,5 saat sürdüğünü kaydeden Dr. Necmi Bayraktar, “Cerrahi olarak sıkıntı yaşamadık. Hastaların erken dönem takiplerinde bir sorun yok” dedi.

Dr. Bayraktar, bağışçı olan aileye teşekkür ederek, hayatını kaybeden hastaya rahmet diledi, organ bağışının önemine dikkat çekti.

-Birtan

Kalp ve Damar Cerrahı, Lefkoşa Dr. Burhan Nalbantoğlu Devlet Hastanesi Başhekim Vekili Dr. Hasan Birtan, “yapay kalp” cihazıyla (LVAD) yaşayan 29 yaşındaki erkek hastaya dün kalp nakli yapıldığını söyledi.

Antalya Üniversitesi’nden uzmanların da desteğiyle 8-10 saat süren zorlu bir ameliyat süreci geçirdiklerini belirten Birtan, yoğun bakımdaki hastanın bilincinin açık, durumunun stabil olduğunu belirterek, “72 saatlik kritik süreç devam ediyor” dedi.

Birtan, KKTC’de bugüne kadar 5 kalp nakli yapıldığını da sözlerine ekleyerek, Prof. Dr. Ömer Bayezid, Prof. Dr. Cengiz Türkay ve Doç. Dr. Salih Özçobanoğlu’na teşekkür etti.

KKTC’de bugüne kadar 40’ı beyin ölümü gerçekleşen hastadan, 39’u canlı vericiden nakil yapıldı.

Gürkut, dairenin görevinin “Gelecek kuşakların sağlıklı yetişmelerini sağlamak için gerekli tüm koruyucu ve temel sağlık hizmetleri ile ilk basamak tedavi edici hizmetleri içeren planları hazırlamak, yürütmek ve denetlemek.” olduğunu belirtti.

Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi’nin teşkilat yapısında yer alan Başhekimlik kadrosunun uzun süredir boş bırakıldığını söyleyen Gürkut, bunu “ciddi bir kurumsal eksiklik” olarak değerlendirdi.

Bugün Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi bünyesinde hizmet veren yaklaşık 70 hekimin çok büyük bölümünün sözleşmeli statüde veya mecburi hizmet yükümlüsü olarak çalıştırıldığını belirten Gürkut, bu güvencesiz istihdam modelinin hekimlerin mesleki bağımsızlığını zedelediğini ve hak arama süreçlerinde sürekli bir baskı ve tehdit mekanizması olarak kullanıldığını savundu.

“Sağlık sistemi geçici görevlendirmelerle değil, planlama ile yönetilir”

Gürkut, “Öte yandan Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi’ne bağlı sağlık merkezlerinde kadrolu olarak uzun yıllardır görev yapan hekimler, sağlık merkezlerinin idari ve tıbbi sorumluluğunu taşımaları gerekirken siyasi kararlarla kadrolu oldukları merkezlerden alınarak farklı yerlere geçici görevlendirmelerle gönderilmektedir. Bu uygulamalar birinci basamak sağlık hizmetlerinin kurumsal yapısını zayıflatmakta, hizmet sürekliliğini bozmakta ve sağlık hizmetlerinin planlı yürütülmesini engellemektedir.” dedi.

Temel sağlık hizmetlerinin temel amacının koruyucu hekimlik olduğunu vurgulayan Gürkut, “Buna rağmen son dönemde, normalde daire teşkilat kadrolarında yer almayan dahiliye uzmanları geçici statülerle sağlık ocaklarında görevlendirilmekte; aynı hekimler hastanelerdeki uzman eksikliği gerekçesiyle nöbet tutmak üzere hastanelere gönderilmektedir. Bu durum sağlık hizmetlerinin planlı ve rasyonel şekilde yürütülmediğini açıkça göstermektedir. Sağlık sistemi geçici görevlendirmelerle değil, planlama ile yönetilir.” ifadelerini kullandı.

Temel Sağlık Hizmetleri Dairesi gibi toplum sağlığının geleceğini doğrudan ilgilendiren bir kurumda başhekimlik makamının boş bırakılmasının sağlık hizmetlerinin bilimsel ve tıbbi temellerden uzaklaştırılması anlamına geldiğini kaydeden Gürkut, başhekimlik kadrosunun derhal doldurulmasını ve birinci basamak sağlık hizmetlerinin bilimsel planlama ilkeleri doğrultusunda yeniden yapılandırılmasını istedi.

Ancak uygulamaya geçiş sürecinde, gerek yeni uygulama üzerinden, gerekse 1101 no’lu telefondan randevu almaya çalışan hastaların zorluklar yaşadığı belirtilen açıklamada, yeni sistemin kullanımı için e-Devlet şifresinin zorunlu olmasının, vatandaşların önemli bir kısmı açısından ek bir engel oluşturduğu kaydedildi.

Özellikle e-Devlet şifresi bulunmayan bireylerin, bu şifreyi temin edebilmeleri için gerekli hatırlatmaların ve bilgilendirmelerin, 2 Mart tarihinden önce etkili ve yaygın şekilde yapılmadığı ifade edilen açıklamada, bu durumun, birçok vatandaşın randevu alma sürecinde zorluk yaşamasına neden olduğu belirtildi.

Dernek açıklamasında, sağlık hizmetlerine erişimin, yalnızca teknik altyapı ile sınırlı bir konu olmadığı, erişilebilirlik ve kapsayıcılığın da en az teknik altyapı kadar önemli olduğu kaydedildi.

“RANDEVU SİSTEMİNİN FARKLI DİL SEÇENEKLERİ SUNMASI BÜYÜK ÖNEM TAŞIYOR”

Ülkede yaşayan ve kamu sağlık hizmetlerinden yararlanan Türkçe konuşamayan bireylerin de sağlık hizmetlerine eşit şekilde erişebilmesinin, hasta haklarının temel bir gereği olduğu vurgulanan açıklamada, “Bu nedenle randevu sisteminin farklı dil seçenekleri sunması veya bu bireylerin randevu almasını kolaylaştıracak alternatif mekanizmalar içermesi büyük önem taşımaktadır” denildi.

Açıklamada, yeni randevu sistemine geçiş süreçlerinin daha planlı ve kademeli şekilde yürütülmesi, vatandaşların önceden ve etkili biçimde bilgilendirilmesi, e-Devlet şifresi bulunmayan bireyler için alternatif erişim yöntemlerinin geliştirilmesi ve Türkçe konuşamayan bireylerin de kamu sağlık hizmetlerine erişimini kolaylaştıracak çok dilli ve kapsayıcı çözümlerin oluşturulması talep edildi.

Sağlık hizmetlerine erişimin temel bir insan hakkı olduğu vurgulanan açıklamada, “Bu nedenle atılacak her adımın, toplumun tüm kesimlerinin sağlık hizmetlerinden eşit ve kolay şekilde yararlanabilmesini sağlayacak şekilde planlanması gerekmektedir” ifadeleri kullandı.

ERCP işlemi ile safra yolları kontrast madde verilerek görüntülenebilmekteydi. Ancak bu yöntemle biyopsi alma ve ayrıcı tanı koyma imkânı bulunmamaktaydı. Kolanjioskopi skopu ise ERCP sırasında safra kanallarına yerleştirilerek doğrudan endoskopik inceleme yapılmasını ve gerektiğinde biyopsi alınmasını sağlayan ileri teknolojiye sahip bir cihazdır.

Cihazın hizmete girmesiyle birlikte son bir ay içerisinde 3 hastaya müdahale edilmiş, yapılan incelemeler sonucunda tanıları konularak tedavileri yönlendirilmiştir. Bu işlemleri Gazimağusa Devlet Hastanesi Başhekimi Dr. Mustafa Kalfaoğlu gerçekleştirmiştir.

Yeni teknolojik yatırımın, safra yolu hastalıklarının tanı ve tedavisinde önemli katkı sağlaması beklenmektedir.

Birlik Yönetim Kurulu imzasıyla yapılan açıklamada, “Kıbrıs Türk Tabipleri Birliği yasa ile kurulmuş, kamusal nitelikli ve güçlü bir meslek örgütüdür. 1956’dan bu yana toplumda öncü olmuş, gerektiğinde bedel ödemiş ama geri adım atmamıştır” denildi.

Birliğin, “kanarya sevenler derneği” olmadığı kaydedilen açıklamada, “Mesleğimiz ve halk sağlığını ilgilendiren her konuda bilimsel ve açık görüş bildiririz, bu birliğin hem hakkı hem de tarihsel ve toplumsal sorumluluğudur” denilerek, şu ifadelere yer verildi:

“Mesleğimizi, mesleğimizin geleceğini ilgilendiren bu kadar önemli konuda verdiğimiz mücadele halkın sağlığı, mesleğimizin geleceği içindir. Bizler herhangi bir kurum, kişi ve zümreye karşı bir mücadele vermiyoruz. Makamlar geçicidir, ancak bırakılan iz kalıcıdır.”

-“İddia edildiği gibi yüzde 80’imiz değil, doktora eğitimini KKTC’de tamamlamış sadece iki birlik yönetim kurulu üyemiz vardır”

İddia edildiği gibi yüzde 80 değil, doktora eğitimini KKTC’de tamamlamış sadece iki birlik yönetim kurulu üyesi olduğu belirtilen açıklamada, şöyle devam edildi:

“Yalanlarla birliğimizin ve bizlerin itibarını zedelemeye çalışmak, kişisel saldırılarla tartışmayı başka mecralara çekme çabaları, aslında konunun özüne dair söyleyecek bir şeyleri olmamasındandır. Tartışma liyakat, halk sağlığı ve mesleğimizin geleceğidir.”

-“Bizlerin mücadelesi halkın sağlığı, mesleğimizin onuru içindir”

Birliğin mücadelesinin liyakate dayalı, etkin denetlenebilir, yeterli bir uzmanlık eğitimi için olduğu vurgulanan açıklamada, “Kişisel saldırılar bizleri yolumuzdan caydırmadı, caydırmayacaktır. Bizlerin mücadelesi halkın sağlığı, mesleğimizin onuru içindir. Peki açıkça soruyoruz sizin mücadeleniz ne veya kim içindir? Yapamıyorsun artık yeter” ifadelerine yer verildi.

Araştırmada, ortalama 10,6 yıllık takip süresi boyunca toplamda 4 bin 314 ölüm kaydedilirken, "Alternatif Sağlıklı Beslenme Endeksi-2010", "Alternatif Akdeniz Diyeti (aMED)", "Sağlıklı Bitki Bazlı Beslenme Endeksi (hPDI)", "Hipertansiyonu Durdurmak için Beslenme Yaklaşımları" ve "Diyabet Riskini Azaltma Diyeti (DRRD)" gibi yeme alışkanlıkları, ölüm oranlarının azalması ve yaşam süresinin uzaması ile ilişkilendirildi.

Sağlıklı beslenmenin yaşam süresine olumlu etkisinin vurgulandığı araştırmada, bu şekilde beslenmenin erkeklerin 1,9 ila 3 yıl, kadınların 1,5 ila 2,3 yıl daha uzun yaşayabileceği ortaya kondu.

Araştırmada, yaşam süresinin erkeklerde en çok DRRD, kadınlarda aMED yeme alışkanlığı ile uzadığı saptanırken, bu sonucun genetik yatkınlıklarla doğru orantılı olduğuna işaret edildi.

Çalışmada elde edilen bulgular, sağlıklı beslenme alışkanlıklarının insanların genetik yapılarından bağımsız olarak yaşam süresini uzatma avantajı sağladığını ortaya koydu.

Araştırma, "Science Advances" dergisinde yayımlandı.

Kıbrıs Otizm Derneği tarafından yapılan açıklamada, Anayasal bir hak olan eğitimde fırsat eşitliğinin "otizmli çocuklar ve farklı gelişim gösteren bireyler için kağıt üzerinde kaldığı ve mevcut sistemin sürdürülemez" olduğu belirtildi.

Açıklamada, konuyla ilgili başlıca sorunlar söyle sıralandı:

“Özel eğitim okullarında artan talebe rağmen öğretmen sayısının yetersiz kalması; özel eğitim okullarında alan dışı öğretmenlerin görevlendirilmesi; sınıf ve grup eğitimlerinde öğrenci sayısının fazlalığı; gelişimsel destek hizmetlerinin kadro ve bilgi eksikliğinden dolayı sunulmaması; dil ve konuşma terapisi, ergoterapi ve duyu bütünleme gibi temel hizmetlere okul içinde erişilememesi; bazı genel eğitim okullarına ve özel eğitim okullarına özel eğitim öğretmeni atanmaması; genel eğitim okullarında gerçek anlamda bir kapsayıcı/kaynaştırma sistemi kurulamaması nedeniyle farklı gelişim gösteren çocukların sistemin dışına itilmesi; çocukların dünyayı farklı algılama biçimlerinin dikkate alınmaması nedeniyle özellikle sınav dönemlerinde ciddi uyum ve değerlendirme sorunları yaşanması; ailelerin, gölge öğretmen ücretlerini saatlik asgari ücret düzeyinde dahi kendi imkânlarıyla karşılamak zorunda kalması; ailelere yönelik psikososyal destek mekanizmalarının yetersizliği.”

Çözüm önerilerine de yer verilen açıklamada, acil ihtiyaç tespiti, planlama ve uzman kadro atamalarının yapılması gerektiği kaydedildi.

Açıklamada, çözüm önerileri ve taleplerle ilgili şu ifadeler kullanıldı:

“Acil ihtiyaç tespiti ve planlama yapılması; uzman kadro atamalarının yapılması; grup eğitimlerinde standartların yeniden düzenlenmesi; temel destek hizmetlerin yaygınlaştırılması; kapsayıcı/kaynaştırma eğitiminin güçlendirilmesi; bireyselleştirilmiş Eğitim Programlarının (BEP) etkin ve zorunlu biçimde uygulanması; sınav ve değerlendirme reformu yapılması; gölge öğretmen desteğinin kamusal olarak desteklenmesi; ailelere ücretsiz psikososyal destek sağlanması; kurumsal koordinasyon ve ortak çalışma masası oluşturulması; çocukların güçlü yönlerini merkeze alan eğitim yaklaşımının yapılandırılması”

Güney Kaliforniya Üniversitesi araştırmacıları, yaşlı bireyler üzerinde yaptıkları çalışmada beyin kan dolaşımı ve oksijen düzenlenmesinin Alzheimer'ın temel biyolojik işaretleriyle bağlantılı olduğunu saptadı.

Çalışmada, bilişsel sorunu olan ve olmayan yaşlı bireyler incelendi. Beyindeki amiloid plak birikimi ve hafızayla yakından ilişkili hipokampus bölgesindeki küçülme gibi Alzheimer göstergeleri ile damar sağlığı arasında bir ilişki bulundu.

İki yöntem uygulandı

Araştırmada iki basit ve ağrısız teknik kullanıldı:

Transkraniyal Doppler ultrason ile beyin atardamarlarındaki kan akış hızı ölçüldü.

Yakın kızılötesi spektroskopi ile korteks yüzeyine ulaşan oksijen miktarı değerlendirildi.

Nöroloji uzmanı Meredith H. Braskie, oluşturulan damar göstergelerinin MR ve PET taramalarında görülen Alzheimer risk işaretiyle uyumlu olduğunu belirtti.

Damar fonksiyonları sağlıklı yaşlanma paternine daha yakın olan katılımcıların:

1. Beyinlerinde daha düşük amiloid yükü olduğu

2. Hipokampus hacimlerinin daha büyük olduğu tespit edildi.

Ayrıca hafif bilişsel bozukluk veya bunama tanısı alan kişilerde damar fonksiyonlarının daha zayıf olduğu gözlemlendi.

Araştırmacılar, bu yöntemlerin MR ve PET’e kıyasla daha ucuz, daha kolay ve radyasyon içermeyen teknikler olduğunu vurguladı. Bu nedenle geniş çaplı taramalarda veya ileri görüntüleme yaptıramayan kişilerde kullanılma potansiyeli bulunuyor. Bulgular Alzheimer's & Dementia dergisinde yayımlandı.

Kaliforniya Üniversitesi araştırmacıları, laboratuvarda insan kök hücrelerinden türetilen nöronlar üzerinde CRISPR tabanlı gen taraması yaparak tau birikiminin genetik temelini inceledi. Çalışmada, Alzheimer ile bağlantılı MAPT V337M mutasyonunu taşıyan insan nöronları kullanıldı. Bu mutasyon, tau proteinlerinin “Alzheimer kıvrımı” olarak bilinen zararlı bir yapıya bürünerek daha fazla kümelenmesine yol açıyor.

UCLA’dan nöroloji ve biyolojik kimya uzmanı Avi Samelson, gerçek hastalık mutasyonunu taşıyan insan nöronlarının kullanılmasının bulguların klinik açıdan daha anlamlı olmasını sağladığını belirtti.

20 bin gen tek tek incelendi

Bilim insanları CRISPR teknolojisiyle insan genomundaki yaklaşık 20 bin geni tek tek devre dışı bırakarak her birinin toksik tau kümelenmesi üzerindeki etkisini analiz etti. Sonuçta, binden fazla genin beyin için zararlı tau birikiminde rol oynadığı saptandı.

Ek analizlerde, CRL5SOCS4 adlı bir protein kompleksinin kilit rol oynadığı belirlendi. Bu kompleks, tau proteinlerine moleküler bir “etiket” ekleyerek onları hücrenin çöp öğütücüsü olarak tanımlanan proteazomlara yönlendiriyor. Böylece zararlı tau proteinleri parçalanarak hücreden uzaklaştırılıyor.

Araştırmacılar, laboratuvar bulgularını gerçek hasta verileriyle karşılaştırmak için Seattle Alzheimer’s Disease Brain Atlas’tan yararlandı. Alzheimer hastalarının beyin dokularına dayanan bu verilerde, CRL5SOCS4 ifadesi yüksek olan hücrelerin daha uzun süre hayatta kaldığı görüldü.

Mitokondrideki bozulma önemli bir ipucu

Çalışma ayrıca, hücrenin enerji üretim merkezleri olan mitokondrilerdeki bozulmanın da tau toksisitesini artırabileceğini ortaya koydu. Mitokondri fonksiyonunu etkileyen genler devre dışı bırakıldığında, tau proteinlerinin küçük ancak biyobelirteç niteliğinde parçalarının oluştuğu tespit edildi.

Bu tau parçalarının, Alzheimer hastalarının kan ve beyin-omurilik sıvısında saptanan güvenilir biyobelirteçlerle benzerlik gösterdiği aktarıldı. Oksidatif stresin artmasıyla birlikte tau’nun daha “yapışkan” hale gelerek kümelenmeye yatkınlaştığı belirtildi.

Olası tedavi yolları paylaşıldı

Araştırmacılar, iki olası tedavi yaklaşımına dikkat çekiyor:

CRL5SOCS4 aktivitesini artırarak tau proteinlerinin kümelenmeden önce daha etkin biçimde temizlenmesi

Oksidatif stresten etkilenen proteazomları koruyarak tau’nun düzgün şekilde parçalanmasını sağlamak

Çalışmanın yazarı Martin Kampmann, gelecekteki tedavilerin vücudun doğal nörodejenerasyon karşıtı mekanizmalarını güçlendirmeyi hedefleyebileceğini söyledi.

Araştırma, bilim dergisi Cell’de yayımlandı.

Dinçyürek, 8 Ocak’ta Mağusa’da açılışı gerçekleştirilen Koruyucu Ruh Sağlığı Merkezi’nin aktif olarak hizmet verdiğini belirtti. Merkezin kısa sürede bölge halkından yoğun ilgi gördüğünü ifade eden Dinçyürek, ayda bir eğitim seminerleri düzenlendiğini kaydetti.

Dinçyürek, merkezde hizmetlerin planlı bir program çerçevesinde yürütüldüğünü belirterek, salı günleri çocuk ve ergen psikiyatristi tarafından, çarşamba ve perşembe günleri ise erişkin psikiyatrist tarafından hasta kabulü yapıldığını ifade etti.

Haftanın her günü klinik psikologların hizmet verdiğini kaydeden Dinçyürek, gerekli değerlendirme ve tedavilerin düzenli şekilde uygulandığını vurguladı. Okul çağındaki öğrencilere yönelik grup terapilerinin de hafta içerisinde gerçekleştirildiğini dile getirdi.

Kıbrıs’ta ilk kez uygulamaya giren Koruyucu Ruh Sağlığı Merkezi’nin, belirlenen hedefler doğrultusunda önemli hizmetler sunduğunu vurgulayan Dinçyürek, özellikle kaygı bozukluğu konulu eğitim seminerinin halk tarafından büyük ilgi gördüğünü söyledi. Bu ve benzeri eğitim çalışmalarının hız kesmeden devam edeceğini belirtti.

Düzenlenen eğitim seminerinde merkezde yürütülen hizmetler hakkında Uzman Klinik Psikolog Esra Obuz bilgi verirken, kaygı bozukluğu konulu seminer Doç. Dr. Sertan Kağan tarafından gerçekleştirildi.

Kağan, seminerde nefes egzersizlerini uygulamalı olarak gösterdi. Program kapsamında Psikiyatri Uzmanı Dr. Erdem Karaman teşekkür belgesi verirken, Prof. Dr. Sibel Dinçyürek ise günün anısına Doç. Dr. Sertan Kağan’a plaket takdim etti.

Her geçen gün yeni yolsuzluk iddialarının kamuoyuna yansıdığı, ülke kaynaklarının belirli çevrelere aktarıldığı, gündemin bilinçli şekilde değiştirilmek istendiğini ileri süren Tıp-İş, siyasi iradenin bu iddiaların üzerine gitmek yerine hekimleri, öğretmenleri ve emekçileri hedef gösterdiğini savundu.

Yolsuzlukların araştırılması ve kamusal kaynakların şeffaf şekilde yönetilmesi gerektiği belirtilen açıklamada, toplumsal tepkinin odağını dağıtmak amacıyla, çalışan kesimlerin hedef haline getirildiği de ileri sürüldü.

Halkın ortak malı ve değeri olan Telekomünikasyon Dairesi’ni kapalı kapılar ardında özel yabancı sermayeye teslim etmeye yönelik dayatmalar yapıldığını iddia edilen açıklamada, bu “yeni bir ihanet örneği” olarak değerlendirildi.

Tıp-İş, “Hukukun, şeffaflığın ve kamu yararının göz ardı edilmesini, ülke değerlerinin bir bir teslim edilmesi girişimlerini, süregelen dayatmaları ve demokratik hakların gaspını” protesto etmek, yok oluşa ve karanlığa dur demek amacıyla verilen mücadeleye destek belirtti.

Tıp-İş açıklamasında, “Bugünden itibaren hastanelerimizde yürütülen sağlık kurulu çalışmalarına 3 ay süre ile katılmama kararı aldığımızı kamuoyuna duyururuz” ifadelerine yer verildi.

Araştırmada, her 20 çocuktan birinde 6 yaşına kadar gıda alerjisi gelişebileceği ortaya kondu.

Gıda alerjilerinin tek bir nedenden değil çoklu faktörlerin birleşiminden kaynaklandığına işaret edilen çalışmada, erken dönemde görülen astım ve egzama, antibiyotik kullanımı, ebeveynlerde alerji öyküsü ve alerjen gıdaların geç tanıtılması başlıca risk faktörleri arasında gösterildi.

Araştırmada, sezaryen doğum, ilk çocuk olma ve bazı genetik özellikler ise gıda alerjisinin "daha zayıf" risk faktörleri olarak vurgulandı.

Süt, yumurta, yer fıstığı ve kabuklu deniz ürünlerinin çocuklarda en sık alerjiye yol açan gıdalar olduğu kaydedilen araştırmada, bebeklerde katı gıdaya geçiş döneminde alerjik olabilecek gıdaların kontrollü şekilde erken tanıtılmasının, gıda alerjisi riskini azaltmada önemli olabileceğine dikkati çekiliyor.